Biyoistatistik Yaşam Çözümlemesi ders notunu indirmek için tıklayınız
Sağkalım yani yaşam çözümlemesi ders notunun içeriği aşağıdaki gibidir.
Aşağıdaki not tam olmamakla birlikte, çözüm örneklerini tablolarını, yorumlarını ve notun tamamını yukarıdan indirebilirsiniz.
Sağkalım çözümlemesi, araştırıcı tarafından tanımlanan herhangi bir olgunun ortaya çıkmasına kadar geçen sürenin incelenmesinde kullanılan çözümleme yöntemleri topluluğudur.
TANIMLAR
SÜRE
Yıl, ay, hafta, gün …… olabildiği gibi
Olgunun ortaya çıktığı andaki yaş da olabilir.
Bu süre sağkalım süresi ya da başarısızlık süresi olarak da adlandırılır.
SÜRE İÇİN BAŞLANGIÇ NOKTASI
- Ø Tanı tarihi,
- Ø Tedaviye başlama tarihi,
- Ø Cerrahi müdahele tarihi,…….
olabilir. Başlangıç noktasının her denek için aynı tarihte olması gerekmez. Farklı tarihte de olabilir. Önemli olan izlemeye başlanıldığı an olup bunun her denek için aynı olmasıdır.
O L G U ( E V E N T )
Ölüm, hastalık, tekrarlama, iyileşme gibi
araştırıcının ilgilendiği herhangi bir olay olabilir.
SANSÜRLÜ GÖZLEMLER
(CENSORED CASES)
Sağkalım çözümlemesinde sağkalım süresi tam bilinmeyen vakalar sansürlü (censored) olarak adlandırılır. Genelde üç farklı nedenden oluşan sansürlü gözlemler vardır.
SANSÜRLÜ GÖZLEM
TÜRLERİ
1- Çalışmanın bitiş noktasına kadar olgu gözlenmemesi (administrative censoring)
2- Çalışma bitmeden denekle ilgili bilgi alınamaması (lost to follow- up)
3- Başka bir olgu (başka nedenden ölüm, ilaç reaksiyonu gibi) nedeni ile çekilme (withdrawing)
KAPLAN-MEIER YÖNTEMİ
(Varsayımlar)
Bu Yöntem,
- Ø Deneklerin Çalışmaya katılma tarihlerinin kesinlikle
bilinmesini
- Ø Olgunun ortaya çıktığı zamanın kesinlikle bilinmesini
- Ø Kayıpların(sansürün) ortaya çıktığı zamanın kesinlikle
bilinmesini
- Ø Olgunun ve kayıp(lar)ın aynı anda ortaya
çıkmamasını Gerektirir.
Kaplan-Meier yöntemini diğer parametrik yöntemden ayıran önemli özelliği, sağklaım olasılıklarının hesaplanmasında sansürlü denekleri işleme katmamasıdır.
“ACTUARIAL” YÖNTEM
(Özellikler ve varsayımlar)
Bu yöntemde,
v Araştırıcı sağkalım aralıklarını amacına göre
düzenleyebilir.
v Her aralıkta olgu ve kayıpların tekdüze dağıldığı
varsayılır.
v Sağkalım olasılıklarının hesaplanmasında kayıpların
yarısında aralığın ortasına kadar olgu gözlenmediği
varsayımı kullanılır.
SAĞKALIM EĞRİLERİNİN
KARŞILAŞTIRILMASI
(Toplam Eğri Karşılaştırmaları)
Karşılaştırma Yöntemleri
- • Mantel- Haenzel (log Rank)
- • Gehan
- • Tarone ve Ware
- • Prentice